ZUS i Prawo Pracy - pomoc prawna | r.pr. Katarzyna Klemba |

Wysoki zasiłek macierzyński – co legalnie wpływa na jego wysokość?

Katarzyna Klemba - 4 maja, 2026

Wysoki zasiłek macierzyński da się zaplanować, ale tylko w granicach legalnych zasad ZUS. W praktyce nie chodzi o jeden trik tuż przed porodem, tylko o to, z jakiej podstawy ZUS policzy świadczenie, czy w dniu porodu istnieje ubezpieczenie chorobowe oraz czy nie ma problemu z zadłużeniem składkowym. Dla pracownicy na etacie kluczowe jest oskładkowane wynagrodzenie z odpowiedniego okresu, a dla przedsiębiorczyni – podstawa składek i dobrowolne ubezpieczenie chorobowe. Dodatkowo znaczenie ma wybór wariantu wypłaty po porodzie, bo ZUS stosuje dziś stawki 100 proc. za okres odpowiadający urlopowi macierzyńskiemu i 70 proc. za okres odpowiadający urlopowi rodzicielskiemu albo 81,5 proc. średnio za cały okres,

Odwołanie od decyzji ZUS – jak zrobić to skutecznie krok po kroku

Katarzyna Klemba -

Odwołanie od decyzji ZUS nie jest zwykłą prośbą o ponowne spojrzenie na sprawę. To formalny środek zaskarżenia, który uruchamia drogę sądową i może przesądzić o emeryturze, rencie, zasiłku, podleganiu ubezpieczeniom albo wysokości składek. Dobra wiadomość jest taka, że przepisy dają ubezpieczonemu dość prostą ścieżkę działania – odwołanie składa się za pośrednictwem ZUS, termin wynosi co do zasady miesiąc od doręczenia decyzji, a postępowanie odwoławcze w pierwszej instancji jest wolne od opłat. Zła wiadomość jest taka, że niektóre odwołania podlegają odrzuceniu lub oddaleniu (przegrywają) tylko z tego powodu, że odwołanie jest spóźnione albo zbyt ogólne.

Z tego artykułu dowiesz się:

od jakich decyzji ZUS można się odwołać
ile jest czasu na działanie
gdzie złożyć odwołanie
co koniecznie wpisać do pisma
jakie dowody naprawdę pomagają
kiedy najpierw trzeba złożyć sprzeciw do komisji lekarskiej ZUS
co dzieje się po wniesieniu odwołania
jakie mogą pojawić się błędy

Decyzja ZUS –

Kontrakt menedżerski – jak go dobrze napisać i czego nie pominąć

Katarzyna Klemba -

Kontrakt menedżerski nie ma w polskim prawie definicji ustawowej, ale to nie znaczy, że można go pisać dowolnie. W praktyce najczęściej jest to umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o umowie zlecenia, choć samo pojęcie kontraktu menedżerskiego bywa używane także przy innych modelach współpracy. Właśnie dlatego dobra umowa powinna bardzo precyzyjnie opisywać zakres zarządzania, samodzielność menedżera, odpowiedzialność, sposób wynagradzania i zasady rozstania. Im wyższy poziom odpowiedzialności i większa swoboda stron, tym bardziej kosztowne bywają luki w kontrakcie.

Z tego artykułu dowiesz się:

czym w praktyce jest kontrakt menedżerski
kiedy lepiej uważać,

Renta wdowia – warunki, terminy i najczęstsze powody odmowy

Katarzyna Klemba, Patrycja Busse – Grzybowska -

Renta wdowia to nie nowe, osobne świadczenie wypłacane zamiast emerytury czy renty rodzinnej. W praktyce chodzi o możliwość łączenia renty rodzinnej po zmarłym małżonku z własnym świadczeniem, na przykład emeryturą albo rentą z tytułu niezdolności do pracy. To rozwiązanie działa od 1 lipca 2025 r., ale nie każdy wdowiec i nie każda wdowa mogą z niego skorzystać. Trzeba spełnić kilka warunków jednocześnie, a ZUS sprawdza je dość rygorystycznie. Dodatkowo w 2026 roku nadal obowiązuje wariant 15 proc. drugiego świadczenia, a wyższy poziom 25 proc. ma wejść dopiero od 1 stycznia 2027 r.

Z tego artykułu dowiesz się:

czym dokładnie jest renta wdowia
kto może dostać rentę wdowią
kiedy ZUS przyzna prawo do łączenia świadczeń
jakie świadczenia można połączyć
ile wynosi renta wdowia w 2026 roku
jaki obowiązuje limit wypłaty
kiedy ZUS odmówi
gdzie i jak złożyć wniosek

Czym jest renta wdowia?

Umorzenie składek ZUS – kiedy jest możliwe i kto ma realną szansę?

Katarzyna Klemba -

Umorzenie składek ZUS to rozwiązanie wyjątkowe, a nie zwykła ulga dla przedsiębiorcy, który spóźnił się z płatnością. ZUS może zrezygnować z dochodzenia długu tylko w szczególnych sytuacjach i po spełnieniu przesłanek wynikających z przepisów. Co ważne, umorzenie oznacza definitywną rezygnację z dochodzenia należności obecnie i w przyszłości, ale ma też swoją cenę – okres, za który składki zostały umorzone, nie zostanie zaliczony do okresu ubezpieczenia przy ustalaniu prawa do renty lub emerytury.

Z tego artykułu dowiesz się:

czym dokładnie jest umorzenie należności z tytułu składek
kto może złożyć wniosek do ZUS
kiedy ZUS może umorzyć składki z powodu całkowitej nieściągalności
kiedy w grę wchodzi trudna sytuacja finansowa i rodzinna
które składki mogą zostać umorzone,

Kiedy wspólnik spółki z o.o. podlega ZUS – zasady, wyjątki i ryzyko błędów

Katarzyna Klemba -

To jedno z tych pytań, przy których najwięcej problemów bierze się z prostego skrótu myślowego. Samo bycie wspólnikiem spółki z o.o. nie zawsze oznacza obowiązek płacenia składek ZUS. Kluczowe znaczenie ma to, czy spółka jest jednoosobowa, czy ma rzeczywiście co najmniej dwóch wspólników, a także to, czy wspólnik działa w spółce jeszcze na innej podstawie, na przykład jako pracownik albo zleceniobiorca. Ustawa systemowa wprost wymienia tylko wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. jako osobę prowadzącą pozarolniczą działalność dla celów ubezpieczeń społecznych, a serwis biznes.gov.pl potwierdza, że w zwykłej spółce wieloosobowej sam status wspólnika co do zasady nie tworzy obowiązku ZUS.

Kiedy choroba może być powodem zwolnienia?

Katarzyna Klemba -

Choroba pracownika nie daje pracodawcy automatycznego prawa do zwolnienia, ale też nie oznacza pełnej nietykalności aż do końca zatrudnienia. Prawo pracy rozdziela tu kilka różnych sytuacji. Inaczej wygląda zwykłe wypowiedzenie wręczane w czasie zwolnienia lekarskiego, inaczej rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia po bardzo długiej chorobie, a jeszcze inaczej ocena sytuacji po powrocie pracownika do pracy. W praktyce najwięcej błędów bierze się z mieszania tych trzech porządków. Kodeks pracy chroni pracownika w czasie usprawiedliwionej nieobecności z powodu choroby, ale jednocześnie pozwala w określonych momentach zakończyć stosunek pracy, jeżeli absencja trwa zbyt długo albo gdy pracownik nadużywa zwolnienia lekarskiego.

Zadaniowy system czasu pracy a nadgodziny – kiedy pracownik może żądać zapłaty?

Katarzyna Klemba -

Zadaniowy system czasu pracy nie oznacza, że nadgodziny znikają. To jeden z najczęstszych mitów. Kodeks pracy pozwala stosować zadaniowy czas pracy tylko wtedy, gdy uzasadnia to rodzaj pracy, jej organizacja albo miejsce wykonywania pracy, a pracodawca – po porozumieniu z pracownikiem – ma ustalić czas potrzebny na wykonanie zadań z uwzględnieniem zwykłych norm czasu pracy, czyli co do zasady 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin tygodniowo. To oznacza, że zadania nie mogą być ustawione ponad te normy już na starcie.

Z tego artykułu dowiesz się:

kiedy w zadaniowym czasie pracy powstają nadgodziny
kiedy samo wydłużenie pracy nie daje jeszcze prawa do dodatku
co powinien wykazać pracownik,

Zmiany w L4 w 2026 i 2027 r. – co wolno na zwolnieniu lekarskim i kiedy ZUS może odebrać zasiłek

Katarzyna Klemba, Patrycja Busse – Grzybowska - 10 kwietnia, 2026

7 stycznia 2026 r. Prezydent podpisał ustawę zmieniającą m.in. przepisy dotyczące zwolnień lekarskich, kontroli ich wykorzystywania oraz zasad wystawiania zaświadczeń lekarskich.

Ustawa została ogłoszona w Dzienniku Ustaw jako Dz.U. 2026 poz. 26, a jej przepisy wchodzą w życie etapami – część od 27 stycznia 2026 r., część od 13 kwietnia 2026 r., a część dopiero od 1 stycznia 2027 r.

Najprościej ująć to tak: od 27 stycznia 2026 r. weszły w życie zmiany dotyczące m.in. kontroli prawidłowości wystawiania zaświadczeń lekarskich, także przy opiece nad chorym członkiem rodziny.

Od 13 kwietnia 2026 r.

Renta wdowia 2026 – komu przysługuje, ile wynosi, kiedy złożyć wniosek ERWD i jak uniknąć odmowy

Katarzyna Klemba, Patrycja Busse – Grzybowska - 9 kwietnia, 2026

Renta wdowia to rozwiązanie, które ma poprawić sytuację finansową części wdów i wdowców, ale działa tylko wtedy, gdy spełniasz konkretne warunki i dopilnujesz formalności.

Najwięcej rozczarowań wynika z trzech rzeczy – braku prawa do renty rodzinnej, zbyt wczesnego nabycia tej renty w stosunku do wieku oraz przekroczenia limitu łącznej kwoty świadczeń.

Poniżej praktyczny przewodnik – krok po kroku – jak sprawdzić uprawnienia, wybrać korzystniejszy wariant, złożyć wniosek ERWD i przygotować się na ewentualną decyzję odmowną.

Z tego artykułu dowiesz się:

czym jest renta wdowia i jak działa łączenie świadczeń
kto może dostać rentę wdowią i jakie warunki trzeba spełnić
ile wynosi renta wdowia w 2026 i co zmieni się od 2027 roku
jakie są terminy i od kiedy ZUS wypłaci świadczenie
jak złożyć wniosek ERWD i jakie kanały są dostępne
kiedy ZUS odmówi i co można wtedy zrobić
jak wygląda sytuacja,