Korzystny wyrok w sprawie dotyczącej podważania działalności gospodarczej przez ZUS.

Jednym z ostatnich wpisów na blogu dotyczył weryfikowania przez ZUS umów o pracę. Dziś podzielę się jednym z korzystnych orzeczeń Sądów, w sprawie która też bardzo często się pojawia w sporach z ZUS.

W czerwcu uzyskałam pozytywny wyrok w sprawie, w której ZUS kwestionował istnienie działalności gospodarczej. Nie podważał jej od początku jej prowadzenia, zaczął kwestionować po zasiłku macierzyńskim przez Klientkę.

I. W czym ZUS widział problem?

ZUS zbudował swoją decyzję na tym, że Klientka w okresach pobierania zasiłku macierzyńskiego i okresach zasiłków chorobowych nie wykonywała czynności w ramach działalności gospodarczej i nie uzyskiwała przychodów z tej działalności.

ZUS zakwestionował tytuł do ubezpieczeń tuż po zakończeniu pobierania zasiłku macierzyńskiego przez Klientkę i długookresowego nieprowadzenia aktywnie działalności z racji niezdolności do pracy i pobierania zasiłków chorobowych oraz pobierania zasiłków macierzyńskich.

II. Jak broniliśmy Klientki?

Stanowisko ZUSu, poparł również o dziwo Sąd Okręgowy, jednakże nie „złożyliśmy broni” i złożyliśmy apelacje, jednymi z podstawowych argumentów były:

⇒ Art. 17 ustawy zasiłkowej wyklucza podejmowanie aktywności zarobkowej w okresie pobierania zasiłku chorobowego,

Spowodowane niezdolnością do pracy okresy niewykonywania działalności przez przedsiębiorcę nie podlegają wyłączeniu z obowiązkowych ubezpieczeń, a dla osób objętych ubezpieczeniem chorobowym dobrowolnym okresy te stanowią podstawę do pobierania zasiłku chorobowego

(wyrok SA w Łodzi z dnia 25 października 2016 r.,).

Przypomnę, że w okresie niezdolności do pracy ustawa zasiłkowa zakazuje osobistego prowadzenia działalności przez przedsiębiorcę. Przeczytaj artykuł, który znajdziesz tutaj.

⇒ I dalej wskazywaliśmy, iż w okresie korzystania z zasiłku macierzyńskiego, ustawodawca nie nakazuje ani nie zabrania prowadzenia działalności gospodarczej.

Skoro przepisy kodeksu pracy nakazują w sposób szczególny traktować kobietę w ciąży, ograniczając ustanie stosunku pracy do naprawdę wyjątkowych sytuacji (art. 177 k.p.), całkowicie nieuzasadnione jest przyjmowanie odmiennego stanowiska w stosunku do osób ubezpieczonych niebędących pracownikami.

Powyższe znajduje uzasadnienie również w zasadzie równego traktowania osób ubezpieczonych wyrażonej w art. 2a ustawy systemowej, która dotyczy m.in. warunków objęcia systemie ubezpieczeń społecznych.

Tak więc jeśli działalność nie była w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego faktycznie prowadzona z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem, to sama działalność nie została zakończona ani zawieszona, a tym samym nie wystąpiła okoliczność, w konsekwencji której zasadne byłoby twierdzenie o jej ustaniu.

II. Czy czasowe niewykonywanie aktywnie działalności gospodarczej może spowodować uznanie działalności za pozorną?

Sąd Apelacyjny jednoznacznie w wyroku rozstrzygnął spór między Ubezpieczoną a ZUS, czy działalność gospodarcza może stanowić tytuł do ubezpieczeń mimo czasowego jej niewykonywania.

Sąd w uzasadnieniu napisał tak:

Nie wyklucza jej (Ubezpieczonej) z kręgu prowadzących działalność gospodarczą czasowe jej niewykonywanie w związku z chorobą czy też opieką nad dzieckiem i pobieranie z tego tytułu zasiłku macierzyńskiego.

Pamiętajmy, że skoro celem urlopu macierzyńskiego jest zapewnienie matce możliwości regeneracji oraz sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, w przypadku przedsiębiorców również trzeba uwzględniać cel tego zasiłku.

Wymaganie od matki – działacza gospodarczego, aby w okresie urlopu macierzyńskiego wykonywała pracę i uzależnianie od tego objęcia jej ubezpieczeniem po jego zakończeniu, mimo spełnienia wszelkich formalnych wymogów do objęcia nim ubezpieczonej kłóci się z celem urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego.

Okres przebywania na urlopie macierzyńskim należy traktować jako okres usprawiedliwionego niewykonywania pracy z powodu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, analogicznie do okresu niezdolności do pracy i pobierania z tego tytułu zasiłku chorobowego.

Sąd Apelacyjny odniósł się także do często podnoszonego przez ZUS zarzutu, że przedsiębiorca mógł zaangażować pracownika/zleceniobiorcę do prowadzenia jego interesu w czasie Jego niezdolności do pracy czy opieki nad dzieckiem.

Tutaj ważna uwaga – żaden przepis nie obliguje do tego, aby przedsiębiorca zorganizował sobie „zastępstwo”. Żaden przepis nie stanowi o tym, że przedsiębiorca nie będzie ubezpieczony, jeśli będzie prowadził działalność gospodarczą tylko jednoosobowo.

Podkreślić należy, że nabycie przez ubezpieczoną prawa do zasiłku chorobowego, macierzyńskiego znajdowało oparcie w fakcie stałego prowadzenia działalności już od 2013 r. i w związanym z tą okolicznością podleganiu ubezpieczeniom społecznym i opłacaniu składek.

Nie sposób wymagać od ubezpieczonej, aby prowadziła ona aktywnie działalność gospodarczą nie tylko w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego, ale i w okresie następującej bezpośrednio potem niezdolności do pracy, skoro działalność ta była wcześniej wykonywana jednoosobowo.

W postępowaniu wyjaśniającym ZUS czy w postępowaniu sądowym możesz spotkać się z tym, że badany będzie „zamiar prowadzenia działalności gospodarczej”.

Niestety, często można się spotkać z takim uproszczeniem, że czasowe niewykonywanie działalności, w tym kilkuletnie, świadczy o nieistnieniu tytułu do ubezpieczeń społecznych.

Sąd Apelacyjny zwrócił jednak uwagę na to, że skoro przedsiębiorca nie zawiesza działalności gospodarczej w CEIDG czy opłaca składki zdrowotne (a robimy to, i w chorobie, i w czasie pobierania zasiłku macierzyńskiego), to świadczy to o jego zamiarze.

Tym niemniej ani w trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego, ani w okresie późniejszym nie wykreśliła działalności gospodarczej z rejestru, nie dokonała jej zawieszenia i opłacała terminowo składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz składała deklaracje.

Powyższe oznacza, że w dalszym ciągu miała zamiar kontynuowania prowadzenia działalności gospodarczej. Prowadzenie działalności gospodarczej podczas pobierania zasiłku macierzyńskiego jest prawnie dozwolone, co nie oznacza jednak, że konieczne. Jest przywilejem, a nie obowiązkiem.

Prawda, że ciężko odmówić racji takiej argumentacji korzystnego wyroku dla Klientki?

III. Co zrobić, jeśli ZUS zakwestionuje działalność gospodarczą i użyje podobnych argumentów?

Nie załamuj rąk! Przede wszystkim należy wnieść odwołanie od decyzji ZUS i podważyć zarzuty ZUS.

Jeśli masz pytania i potrzebujesz pomocy możesz skorzystać z pomocy prawnika do walki z ZUS.

icon
Jeśli masz pytania, potrzebujesz pomocy, indywidualnej konsultacji napisz do mnie na adres: katarzyna@klemba.pl

Napisz komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Zaznaczone pola są obowiązkowe *