Odpowiedzialność materialna pracownika jest istotnie ograniczona w kodeksie pracy

odpowiedzialność materialna

Odpowiedzialność materialna pracownika potrafi budzić emocje po obu stronach – pracodawca chce odzyskać pieniądze za szkodę, a pracownik obawia się obciążenia kosztami, które przekraczają jego możliwości.

Kodeks pracy rzeczywiście wprowadza silną ochronę, szczególnie przy winie nieumyślnej, ale nie oznacza to, że pracownik „nigdy nie odpowiada”.

Kluczowe jest to, jaki rodzaj szkody powstał, czy było mienie powierzone, jaki był stopień winy oraz czy pracodawca potrafi to wszystko udowodnić.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • kiedy powstaje odpowiedzialność materialna pracownika i jakie są jej przesłanki
  • czym różni się odpowiedzialność na zasadach ogólnych od odpowiedzialności za mienie powierzone
  • dlaczego w praktyce odpowiedzialność jest często ograniczona do trzech pensji
  • kiedy pracownik odpowiada w pełnej wysokości i co to oznacza dla pracodawcy
  • jakie dowody musi zgromadzić pracodawca,

Jak prawidłowo powierzyć pracownikowi mienie?

powierzenie mienia odpowiedzialność pracownicza

Dzisiejszy wpis będzie dotyczył odpowiedzialności pracownika za tzw. mienie powierzone z obowiązkiem zwrotu lub do wyliczenia się. Brzmi dość starsznie ale…

Chodzi o nic innego jak o sytuację, w której pracodawca przekazuje pracownikowi narzędzia niezbędne do wykonywania obowiązków służbowych, z tym że nie mam tu na myśli spinaczy czy też długopisów, a bardziej kosztowne mienie jak np. komputer, telefon czy też pieniądze.

Wyjaśnię dziś, w jaki sposób pracodawca powinien takie mienie pracownikowi przekazać, tak aby w razie wystąpienia szkody miał możliwość żądania jej naprawienia przez pracownika, i jakie skutki ma prawidłowe/nieprawidłowe powierzenie mienia dla pracownika.

Przedawnienie roszczeń z zakresu odpowiedzialności materialnej

Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy nie jest nieograniczona w czasie.

I. Terminy przedawnienia roszczeń z zakresu odpowiedzialności materialnej pracownika.

Terminy po których przedawniają się roszczenia pracodawcy o naprawienie szkody przedawniają się w różnym czasie w zależności od tego czy pracownik działał umyślnie czy też nie.

Art. 291 k.p. w § 1 formułuje ogólną zasadę, że roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.

Jednak już § 2 formułuje wyjątek odnośnie roszczeń pracodawcy o naprawienie szkody.

Odpowiedzialność pracownika za mienie powierzone

mienie powierzony

Reguły odpowiedzialności pracowniczej za mienie powierzone zostały ukształtowane w sposób surowszy niż odpowiedzialności na zasadach ogólnych.

Z czego wynika surowość tych przepisów?

Główną przyczyną jest fakt, że to od pracownika któremu powierzono mienie wymaga się dalej idącej ostrożności i zapobiegliwości, ponad te, które wynikają z reguł powszechnych.

Istnieją dwa rodzaje odpowiedzialności pracownika za mienie powierzone – odpowiedzialność indywidualna oraz odpowiedzialność zbiorowa (wspólna). Dziś zajmiemy się tą pierwszą.

 I.

Jakie są konsekwencje umyślnego wyrządzenia szkody pracodawcy?

wyrządzenie szkody pracodawcy

Umyślne wyrządzenie szkody pracodawcy to moim zdaniem, najciekawsze, najbardziej barwne (procesowo oczywiście) stany faktyczne w procesach przeciwko pracownikom.

Poznajmy konsekwencje sytuacji w których pracownik (np. w ramach zemsty) postanawia wyrządzić pracodawcy szkodę.

„Krew, pot, łzy”

„Zbrodnia i kara”

A na poważnie ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych to i odpowiedzialność, konsekwencje znaczące.

Pracodawca odpowie za szkodę wyrządzoną przez pracownika osobie trzeciej

odpowiedzialność pracodawcy

Wiemy już z poprzednich wpisów, iż pracownik, który wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych ze swej winy wyrządził pracodawcy szkodę, jest zobowiązany do jej naprawienia.

Pracodawca może domagać się od takiego pracownika zapłaty odszkodowania, jednak nie może ono być wyższe niż trzymiesięczne wynagrodzenie podwładnego. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy pracownik wyrządził szkodę umyślnie. Wtedy może odpowiadać do wysokości pełnej wysokości szkody – nie będzie miał zastosowania limit wysokości odszkodowania.

Co jednak będzie – jeżeli pracownik przy wykonywaniu swych obowiązków pracowniczych wyrządził szkodę innemu współpracownikowi bądź osobie postronnej?